دکتر فاطمه جان احمدی
آنچه در ذیل می آید، معرفی مختصر خانم دکتر فاطمه جان احمدی است که از پایگاههای مختلف اینترنتی، مثلا پایگاه اینترنتی دانشگاه الزهراء برداشت شده است.
دکتر فاطمه جان احمدی متولد سال 1343 و عضو هیات علمی و معاون گروه تاریخ در دانشکده ادبیات، زبانها و تاریخ دانشگاه الزهراء در تهران است.
وی پس از اخذ دانشنامه کارشناسی تاریخ از دانشگاه شهید بهشتی در سال 1372 دوره کارشناسی ارشد تاریخ اسلام را در سال 1375 در دانشگاه الزهراء به پایان رسانید. عنوان پایان نامه وی در این مقطع «بررسی اوضاع اقتصادی ایران در دوره اول خلافت عباسیان» بود.
خانم جان احمدی سپس به دانشگاه تربیتمدرس راه یافت و در سال 1382 موفق به اخذ درجه دکتری Ph.D در رشته تاریخ اسلام ازاین دانشگاه گردید. عنوان پایان نامه دکتری او «مبانی مشروعیت و ساختار قدرت خلافت فاطمیان مصر تا پایان خلافت المستنصر» بود.
زمینههای تدریس دکتر جان احمدی عبارتند از:
تاریخ تحولات سیاسی اجتماعی و اقتصادی جهان اسلام تا پایان قرن چهارم هجری/ تاریخ گسترش اسلام در شمال آفریقا و جنوب اروپا/ تاریخ فاطمیان مصر در مخرب ومصر اسلامی/ تاریخ فرهنگ و تمدن اسلامی/ و «تاریخ اسماعیلیه مستعلویه در مصر و یمن».
از خانم دکتر جان احمدی مقالات و آثاری نیز به زبان فارسی و عربی منتشر شده که به برخی ازآنها اشاره میکنیم:
مبانی مشروعیت فاطمیان مصر/ نهضت ترجمه در جهان اسلام، علل و پیامد آن/ رسمی شدن کیش اسماعیلیه ونتایج آن در مصر اسلامی/ تاریخ فرهنگ و تمدن اسلامی/ ساخت، کارکرد و تحول نهاد دعوت اسماعیلی.
دکتر فاطمه جان احمدي
دکتر فاطمه جان احمدي استاديار گروه تاريخ دانشگاه الزهرا به سال 1343ش. در تهران متولد شد. پس از طي تحصيلات مقدماتي و متوسطه وارد دانشگاه شهيد بهشتي شد و موفق به دريافت ليسانس کارشناسي تاريخ گرديد. کارشناسي ارشد خود را در دانشگاه الزهرا ادامه داد و مدرک دکتراي تاريخ با گرايش تاريخ اسلامي را از دانشگاه تربيت مدرس اخذ نمود. در حال حاضر علاوه بر تدريس در گروه تاريخ دانشگاه الزهرا معاونت آن گروه را نيز بر عهده دارد.
زمينه هاي تدريس ايشان تاريخ تحولات سياسي، اجتماعي و اقتصادي جهان اسلام تا قرن 4 هجري و به طور تخصصي تاريخ فاطميان در مغرب و مصر اسلامي، تارخ اسماعيليه مستعلويه در مصر و يمن و گسترش اسلام در شمال آفريقا و جنوب اروپا است.
دکتر جان احمدي همچنين داراي مقالات متعددي با محوريت تاريخ اسلام است که از آن جمله مي توان به اين موارد اشاره داشت:
1- مباني مشروعيت فاطميان
2- داعيان حکومتگر يمن، صليحيون
3- الصليحيون و آثار هم في المعماريه
4- سهم و نقش مورخان شيعه در تاريخ نگاري اسلامي
5- حميدالدين کرماني تئوريسين ايدئولوژي اسماعيليه
6- رسمي شدن کيش اسماعيليه و نتايج آن در مصر اسلامي
7- نهضت ترجمه در جهان اسلام و علل و پيامد آن
افزون بر آن ، وي مقالاتي را در کنفرانس هايي به شرح ذيل ارائه داده است. مقاله اي با عنوان:
- صنعا عاصمة لدولة الصليحيه در "کنفرانس بين المللي صنعا الحضارة و التاريخ" ، يمن، دانشگاه صنعا، سال 2004م.
- مقاله اي با عنوان: نهادهاي شيعي و گسترش فرهنگ اسلام و نقش دانشمندان هندي در بالندگي تمدن اسلامي در کنفرانس بين المللي نقش زبان گفتگوي تمدن ها، ايران، دانشگاه اصفهان، سال 1384ش.
و دو سخنراني در موضوع:
1- اسماعيليه و تئوري امامت
2- راه هاي تجاري در ايران اسلامي تا پايان قرن 4 هجري از جمله سخنراني هاي ايشان در سال 1384ش. است.
| گفتگو با دكتر فاطمه جان احمدي | |
|
آنچه در ذيل مي آيد گفتگو با خانم دكتر جان احمدي، عضو هيات علمي گروه تاريخ دانشگاه الزهرا مي باشد. | |
|
- خانم دكتر لطفا خودتان را معرفي نماييد. | |
|
فاطمه جان احمدي، متولد سال 1343 هستم. محل تولدم خرم آباد مركز استان لرستان است. | |
|
- تحصيلات دانشگاهي را كجا و چگونه گذرانده ايد؟ | |
|
سال ۶۸ در كنكور سراسري شركت و در مقطع كارشناسي رشته تاريخ دانشگاه شهيد بهشتي پذيرفته شدم (68 - 72 ) در سال 72 پس از شركت در كنكور كارشناسي ارشد تاريخ به دانشگاه الزهرا راه يافتم و در سال 75 از پايان نامه خود دفاع كردم. در پايان همين سال پس از شركت در آزمون پذيرش دكتري تربيت مدرس موفق به راه يابي دوره دكتري تاريخ، گرايش اسلام در اين دانشگاه شدم و در سال 82 از رساله ام در زمينه فاطميان دفاع نمودم. در تمامي دوره تحصيلي ام از نمرات خوبي برخوردار بودم و به عنوان دانشجوي نمونه و نفر اول سه مقطع تحصيلي جوايز و لوح هاي يادبودي دريافت كرده ام. | |
|
- اجازه مي دهيد يك سوال خصوصي داشته باشيم؟ | |
|
بفرمائيد. | |
|
- چه وقت ازدواج كرديد، آيا ازدواج مانع زندگي شما نشد؟ | |
|
در اواخر سال دوم دبيرستان ازدواج كردم و وقتي وارد دانشگاه شدم دو فرزند پسر داشتم و البته هرگز اين امر مانع ادامه تحصيلم نشد. عوامل متعددي در اين مسير به بنده كمك كرد از جمله توكل به خدا و عنايت حق تعالي، علاقه و اهتمام همسرم، پشتكار و جديت خودم، تشويق و همراهي خانواده ام. | |
|
- علاقمندي تان به تاريخ از كجا آغاز شد؟ | |
|
راستش تا كنون به اين موضوع جدي فكر نكرده بودم. اما آنچه مسلم است اين علاقه هرگز بي ربط به خانواده فرهنگي ام نبوده است. بويژه پدرم كه از علاقمندان و مريدان اهل بيت است. اولين آموزه هاي تاريخي در مورد پيامبر اكرم (ص) و اهل بيت ايشان را از او آموختم. در عين حال رخدادهاي دوره راهنمايي و دبيرستان در آشنايي بنده با تاريخ نيز بي تاثير نبوده است. اگرچه رشته تحصيلي آموزش متوسطه بنده تجربي بود، اما خداوند بر فراز راهم آموزگاران فرهيخته اي قرار داد كه مسير علمي زندگيم را تغيير داد. براي نمونه اولين بار زماني با تاريخ و هويت ايراني آشنا شدم كه معلم جبر و مثلثات سال اول دبيرستانم با جديت مصاديق درسي را از تاريخ برمي گزيد. هرگز يادم نمي رود وقيت تكه پرچم مندرسي را كه براي پاك كردن تابلو دستش داديم چقدر فرياد كشيد. ناله كرد و از ته دل براي رنج ايراني و هويت برباد رفته اش گريه كرد. آن روز كلاس درس جبر مبدل به كلاس فلسفه تاريخ شد. آنجا بود كه براي نخستين بار فهميدم هويت ملي چيست؟ و ايراني مسلمان كيست؟ آن روز گفت : وقتي مي خواهند ملتي را به مسخره گيرند و هويتش را ناديده انگارند پرچم و نماد و هويتش را به آتش مي كشند يا در خرابه ها مي اندازند و يا سطل زباله و يا حتي رويش راه مي روند. از آن زمان به بعد مطالعات تاريخي ام شكل گرفت. البته اين چند سال ها مقارن آغاز شكل گرفتن قيام هاي مردمي بر ضد رژيم پهلوي بود و طبيعي بود اين فضا بيشتر هم سن و سالان من دغدغه فكرشان شناخت هويت خويش باشد. با اين توصيح تا جايي كه بخاطر دارم انتخاب رشته تاريخ انتخابي آگاهانه بود و اگر مقدر باشد بار ديگر در كنكور شركت كنم باز هم تاريخ را خواهم پذيرفت. | |
|
- نظرتان راجع به تاريخ بويژه تاريخ اسلام چيست؟ | |
|
بي شك تاريخ تجربه و گذشته حيات انساني است. حياتي پر فراز و فرود، با مجموعه اي از تغييرات و پيوسته با جذابيت تاريخ خواندن، تدبر كردن و عبرت گرفتن از اين سرگذشت طولاني است (ولقدكان في قصصهم عبره لاولي الالباب ) پيوستگي تاريخ با نگاهي قرآني (انا لله و انا اليه راجعون ) آدمي را از پوچي مي رهاند و او را تشويق در تكاپو و تلاش ثمربخش در صراط مستقيم مي كند " كز بسي خلق است دنيا يادگار ". تاريخ اسلام به عنوان يك نگاه تخصصي و گزينشي در تاريخ هم بسيار حائز اهميت است. چنانكه اين تاريخ با حيات ديني اسلامي جماعات انساني سروكار دارد و همه اطلاعات لازم را در مورد يك برش يا مقطع مهم تاريخي كه با ظهور پيامبر اكرم آغاز و تا كنون بطول انجاميده در جغرافياي وسيع در اختيار مي گذارد. | |
|
- افق اين رشته و يا چشم انداز آن را چگونه مي بينيد؟ | |
|
با توجه به تخصصي شدن حوزه هاي تاريخ و گرايش تخصصي هاي تاريخي و نير اهميت انديشمندان اين رشته به مباحث ميان رشته اي و جدي گرفتن طرحهاي توسعه اي افق اين رشته بسيار وسيع خواهد بود اكنون در برخي از دانشگاهها، بويژه دانشگاه ما گرايش هاي جديد در تاريخ ايران واسلام تصويب شده است كه مايه اميدواري است. | |
|
- آيا ممكن است از تخصص خودتان بيشتر صحبت كنيد. | |
|
در مقطع كارشناسي ارشد در گرايش تاريخ اسلام دانش آموختم و از محضر استادان خوبي كسب علم نمودم. در حقيقت بايد گفت مرشدان خوبي داشتم و عنوان پايان نامه كارشناسي ارشدم " بررسي اوضاع اقتصادي ايران در دوره خلافت عباسيان" است. در دوره دكتري نيز در حوزه فاطميان و اسماعيليان از رساله ام با عنوان : " مباني مشروعيت و ساختار خلافت فاطميان " دفاع كردم با اين توصيف دو حوزه خلافت عباسيان و خلافت فاطميان مورد علاقه بنده است. اگرچه در دوره حوزه تاريخ صدر اسلام و تاريخ فرهنگ و تمدن اسلامي قرن 7 .م نيز مطالعاتي دارم. | |
|
- آثار علمي تان عمدتا در چه زمينه است؟ | |
|
تاريخ فاطميان و اسماعيليه، فرهنگ و تمدن اسلامي. | |
|
آيا تا كنون در سمينار بين المللي شركت كرده ايد و نظرتان درباره شركت در اين مجامع علمي چيست؟ | |
|
بله، در سمينارهاي متعدد داخلي و خارجي شركت كرده ام و بي ترديد حضور فعال زن مسلمان مي تواند چشم انداز عالميان و انديشمندان ساير كشورها را به زن مسلمان ايراني تغيير هد. | |
|
- ارزيابي شما از دانشگاه الزهرا و گروه تاريخ چيست؟ | |
|
در اين مجال اندك نمي توان پاسخ مبسوطي به اين پرسش داد اما در يك جمله اگر مقرر باشد دانشگاه الزهرا را ارزيابي كنيم يكي از دانشگاههاي خوب و موفق ايران است كه به دليل تك جنسيتي بودن آن فرصتي عالي براي قشر اجتماعي زنان است. البته نمونه مشابه اين دانشگاه در خارج از كشور هم وجود دارد كه عمدتا به عنوان دانشگاههاي موفق مطرح هستند. اگرچه دانشگاه الزهرا داراي همه رشته ها، گرايش ها و تخصص ها نيست براي نمونه رشته جغرافيا علوم سياسي، حقوق و يا پزشكي، پرستاري و غيره اما بطور كلي در عمده تخصص ها و رشته هايي كه دارد بسيار موفق و حائز رتبه است. درباره گروه تاريخ هم بايد گفت بزرگ است در فضايي كوچك. با اين گروه اگرچه كار خود را با كارشناسي ارشد تاريخ اسلام و ايران اسلامي آغاز كرده اما خيلي زود توسعه يافت و در مقطع دكتري و سپس در مقطع كارشناسي دانشجو پذيرفت و امروز به عنوان يكي از گروهاي فعال دانشكده ادبيات بشمار مي آيد. | |
|
گاهنامه علمي، فرهنگي، دانشجويي انجمن علمي تاريخ دانشگاه الزهرا (س) بهار 86 | |
اَلنَّـاسُ ثَلاثَةٌ: فَعَـالِمٌ رَبَّـانِـیٌّ، وَ مُتَعَلِّـمٌ عَلَـی سَبِیلِ نَـجَاةٍ، وَ هَـمَجٌ رَعَـاعٌ أَتبَـاعُ کُلِّ نَاعِـقِ، یَمِیلُونَ مَع کُلِّ رِیح، لَم یَستَضِـیئُوا بِنُورِ العِلمِ، وَ لَم یَلجَأوا إِلَی رُکنٍ وَثِیـقٍ. أمیرالمؤمنین علی بن ابی طالب علیه السلام.